Voor ieder mens een mooi afscheid. Dat is mijn motto. Maar wat is dat eigenlijk, een mooi afscheid? Ieder vult dat voor zichzelf in. Voor mij is dat: een afscheid met intimiteit, waarin eerlijke en oprechte verhalen worden verteld en dierbare persoonlijke herinneringen worden gedeeld, zodat we voelen wat de overledene heeft betekend.
Vaak zit die betekenis in kleine, dierbare herinneringen en anekdotes. Als vrijwilliger in het Hospice Zutphen voerde ik intakegesprekken met nieuwe gasten. Bij iedere kennismaking was ik weer verrast door het eigen, unieke verhaal dat werd verteld. Ik vond het een eer om deze verhalen op te tekenen: woorden te kunnen geven aan herinneringen, schilderen met taal. Daar, tussen die gesprekken, werd het zaadje geplant voor wat ik nu doe.
Toch zie ik nog vaak uitvaarten waar algemene teksten worden voorgedragen, de bekende gedichten klinken of zonder toelichting muziek uit de uitvaart top tien wordt gespeeld. Zorgvuldig gekozen, maar soms met weinig betekenis over de persoon zelf. Het blijft dan stil over wat iemand écht uniek maakte.
De eerste uitvaart die ik zelf leidde was van een dierbare oom van mij. Het werd een persoonlijke, warme ceremonie in een theaterzaal, met ‘zijn’ mannenkoor naast de kist. Zijn kinderen en kennissen spraken, kleinkinderen speelden muziek. Ik mocht alles aan elkaar praten, zoals hij het wilde. Het was ‘oom Wim ten voeten uit’, vonden de aanwezigen.
Er volgden andere uitvaarten, van dierbare kennissen. Soms in een volle, grote zaal en soms heel klein en intiem. Maar altijd heel persoonlijk, doordat ik samen met de familie het afscheid kon vormgeven op een manier die bij hen en de overledene paste. Waarin de overledene ons weer even voor ogen kwam. Waarin we samen voelden wat de overledene had betekend en hoezeer we hem zouden gaan missen.
Dat is voor mij een mooi afscheid: Een afscheid met warmte, oprechte aandacht en verhalen die iemand weer even dichtbij brengen. Want ieder leven is het waard om met liefde herinnerd te worden. Dát maakt het volgens mij persoonlijk en warm.
